Προσχέδιο Προϋπολογισμού 2026: Οι ελαφρύνσεις και οι προβλέψεις για ανάπτυξη και πλεόνασμα

Το νέο πακέτο φοροελαφρύνσεων και εισοδηματικών ενισχύσεων της ΔΕΘ για μεγάλες κατηγορίες πολιτών που θα ισχύσουν από την 1 Ιανουαρίου 2026 όπως και η επιστροφή ενοικίου και η καταβολή επιπλέον 250 ευρώ σε συνταξιούχους που είχαν ανακοινωθεί νωρίτερα εφέτος, θα ενσωματώνονται στο προσχέδιο του νέου προϋπολογισμού ο οποίος αναμένεται να κατατεθεί στη Βουλή την Δευτέρα, 6 Οκτωβρίου.

Το προσχέδιο του προϋπολογισμού του 2026 θα στέλνει το μήνυμα ότι η οικονομική πολιτική και του επόμενου χρόνου θα υπηρετεί έναν διπλό στόχο: αφενός τη διατήρηση των υψηλών αναπτυξιακών ρυθμών, αφετέρου την επίτευξη ισχυρών δημοσιονομικών επιδόσεων που εξασφαλίζουν πρωτογενή πλεονάσματα τα οποία αξιοποιούνται για την σταδιακή μείωση του δημοσίου χρέους και την επιστροφή κοινωνικού μερίσματος σε ευάλωτους και ελαφρύνσεων στη μεσαία τάξη.

Έτσι, σύμφωνα με πληροφορίες, το προσχέδιο του νέου προϋπολογισμού θα προβλέπει ότι η ελληνική οικονομία θα αναπτυχθεί με ρυθμό 2,4% το 2026. Πρόκειται για επίδοση υψηλότερη και από την εφετινή όπου ο ρυθμός αύξησης του ΑΕΠ αναμένεται στο 2,2%. Σημαντική συμβολή στην άνοδο του ΑΕΠ το 2026 θα έχει η ιδιωτική κατανάλωση με προβλεπόμενη αύξηση 1,7%. Οι επενδύσεις προβλέπεται να σημειώσουν δυναμική αύξηση κατά 10,2% γεγονός που σχετίζεται και με την επιτάχυνση της πορείας υλοποίησης των έργων του Ταμείου Ανάκαμψης.

Αύξηση 4,5% αναμένεται να σημειώσουν οι εξαγωγές ενώ με τον ίδιο σχεδόν ρυθμό ( 4,6%) αναμένεται να αυξηθούν οι εισαγωγές. Ο πληθωρισμός προβλέπεται να κινηθεί στα επίπεδα του 2,2% ενώ η ανεργία προβλέπεται να σημειώσει νέα πτώση στο 7,4% έναντι 7,8% εφέτος.

Η πρόβλεψη για το πρωτογενές πλεόνασμα το 2026 θα είναι 2,4% του ΑΕΠ τροφοδοτούμενη από τους υψηλούς αναπτυξιακούς ρυθμούς που παράγουν εισοδήματα και από τα μέτρα περιορισμού της φοροδιαφυγής που φέρνουν στην επιφάνεια φορολογητέα ύλη. Ωστόσο, θα πρέπει να σημειωθεί ότι τόσο το 2024, όσο και εφέτος, το πρωτογενές αποτέλεσμα του προϋπολογισμού ξεπέρασε σημαντικά τον αρχικό στόχο. Πέρυσι έφτασε το 4,8% του ΑΕΠ ενώ εφέτος κινείται προς το 3,5% του ΑΕΠ. Αυτό δημιουργεί βάσιμες προσδοκίες ότι το 2026 μπορεί να είναι ακόμη ένα έτος με υπέρβαση του στόχου για το πρωτογενές πλεόνασμα με ό,τι αυτό σημαίνει για τα δημοσιονομικά περιθώρια νέων κοινωνικών παρεμβάσεων.

Οι ρυθμοί ανάπτυξης της οικονομίας σε συνδυασμό με τα επιπλέον έσοδα από τη σύλληψη της φοροδιαφυγής και το ύψος του πρωτογενούς πλεονάσματος διαμορφώνουν τον δημοσιονομικό χώρο που μπορεί να αξιοποιηθεί κάθε χρόνο για παρεμβάσεις κοινωνικής πολιτικής και ενίσχυσης των ευάλωτων. Για αυτό και αν οι επιδόσεις στα μέτωπα αυτά είναι υψηλότερες των αρχικών εφετινών στόχων, θα ανοίξει ο δρόμος για νέα μέτρα στήριξης την προσεχή Άνοιξη όταν θα κλειδώσουν οι εκτιμήσεις για τα δημοσιονομικά μεγέθη και το ΑΕΠ του 2025.