Συνήγορος του Πολίτη: Διαγραφή προστίμων για μη συμμόρφωση με την υποχρέωση εμβολιασμού λόγω σφαλμάτων στην επιβολή τους

Ο Συνήγορος του Πολίτη έγινε αποδέκτης μεγάλου αριθμού αναφορών πολιτών, οι οποίοι διαμαρτυρήθηκαν ότι τους επιβλήθηκε αδικαιολόγητα το προβλεπόμενο από το άρθρο 24 του ν. 4865/2021 διοικητικό πρόστιμο λόγω μη τήρησης της υποχρέωσης εμβολιασμού κατά του Covid-19. Σύμφωνα με τη διάταξη, η προθεσμία πραγματοποίησης της πρώτης ή της μοναδικής δόσης του εμβολίου ήταν η 16η Ιανουαρίου 2022 και έπρεπε στη συνέχεια να τηρηθεί ο εμβολιαστικός κύκλος. Η Αρχή εντόπισε πράγματι σφάλματα στην επιβολή προστίμων στις εξής κατηγορίες υπόχρεων σε εμβολιασμό:

• Σε κατοίκους Ελλάδας, οι οποίοι λόγω προσωρινής διαμονής τους εκτός της χώρας πραγματοποίησαν εμπρόθεσμα τα εμβόλια στο εξωτερικό, τα δήλωσαν ωστόσο αργότερα, κατά την επιστροφή τους, ακολουθώντας την προβλεπόμενη διαδικασία μέσω ΚΕΠ.
• Σε πολίτες που είχαν υποβάλει εμπρόθεσμα αίτηση για κατ’ οίκον εμβολιασμό και αυτός πραγματοποιήθηκε μετά την προβλεπόμενη από τον νόμο προθεσμία της 16ης Ιανουαρίου 2022, χωρίς οι ίδιοι να φέρουν ευθύνη για την καθυστέρηση.
• Σε πολίτες που είχαν υποβάλει αιτήσεις εξαίρεσης από την υποχρέωση εμβολιασμού στις αρμόδιες Τριμελείς Υγειονομικές Επιτροπές και οι αποφάσεις που τους χορηγούσαν την απαλλαγή εκδόθηκαν μετά τις 16.01.2022.
• Σε πολίτες που είχαν εμπρόθεσμα προγραμματίσει το ραντεβού τους για την α΄ δόση του εμβολίου, ωστόσο την πραγματοποίησαν τελικά εκπρόθεσμα, καθώς τους υποδείχτηκε από το εμβολιαστικό κέντρο να προβούν προηγουμένως σε περαιτέρω ιατρικό έλεγχο.
• Σε πολίτες που ενώ πραγματοποίησαν την α' δόση εντός της προθεσμίας, δεν κατόρθωσαν να τηρήσουν τον προβλεπόμενο εμβολιαστικό κύκλο για σοβαρούς αποδεδειγμένους επιγενόμενους ιατρικούς λόγους.
• Σε πολίτες που είχαν νοσήσει και τους επιβλήθηκε πρόστιμο ενόσω ακόμα εξακολουθούσαν να ισχύουν τα πιστοποιητικά νόσησης.
• Σε πολίτες που δεν πραγματοποίησαν το εμβόλιο για άλλους σοβαρούς αποδεδειγμένους λόγους και όχι επειδή δεν επιθυμούσαν να συμμορφωθούν με τις διατάξεις του νόμου.

Λόγω της μη πρόβλεψης διαδικασίας ένστασης στην ειδικότερη νομοθεσία και τις εφαρμοστικές αποφάσεις, οι πολίτες δεν είχαν τρόπο να προσφύγουν στη Διοίκηση για να εξεταστούν οι προσωπικές τους περιπτώσεις.

Ο Συνήγορος απευθύνθηκε με έγγραφά του στον Υπουργό Υγείας και το Διοικητή της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων, η οποία ήταν αρμόδια για την έκδοση των πράξεων επιβολής των προστίμων μέσω του συστήματος TAXIS μετά από την άντληση και τις διασταυρώσεις των στοιχείων για τον προσδιορισμό των υπόχρεων. Η Αρχή ζήτησε την εξέταση επί της ουσίας όλων των αιτιολογημένων αιτημάτων που υποβλήθηκαν στις αρμόδιες υπηρεσίες από τους πολίτες καθώς και τη διαγραφή των προστίμων όσων ολοκλήρωσαν, έστω και εκπρόθεσμα, τον εμβολιαστικό κύκλο.

Ο Συνήγορος διαπιστώνει με ικανοποίηση ότι ξεκίνησε η διαγραφή των εσφαλμένα επιβληθέντων προστίμων ή η επιστροφή των καταβληθέντων ποσών σε πολίτες που είχαν προσφύγει σε αυτόν. Η πλειοψηφία των διαγραφών επί του παρόντος αφορά τους εμβολιασμένους εξωτερικού, τους κατόχους απαλλακτικών αποφάσεων υγειονομικών επιτροπών και όσους είχαν υποβάλει αίτηση για κατ’ οίκον εμβολιασμό. Αναμένεται η ανταπόκριση της Διοίκησης ως προς την άρση των κυρώσεων: για όλες τις όμοιες με τις προαναφερθείσες περιπτώσεις, για το σύνολο όσων εμβολιάστηκαν μέχρι την αναστολή του μέτρου.

Βοηθός Συνήγορος του Πολίτη: Ευανθία Σαββίδη
Ειδικές επιστήμονες: Ειρήνη Καμένου, Αικατερίνη Μαλεβίτη, Ευανθία Μπενέκου

Οκτώβριος 2022

Πληροφορίες: 213 1306600