Η πρόκληση της μικροκινητικότητας: Επενδύοντας στην εκπαίδευση και την πρόληψη – Ενημερωτικό βίντεο με συμβουλές ασφαλούς χρήσης ηλεκτρικών πατινιών

Η ραγδαία αύξηση της χρήσης ηλεκτρικών πατινιών (e-scooters) και λοιπών Ελαφρών Προσωπικών Ηλεκτρικών Οχημάτων (ΕΠΗΟ) έχει μετασχηματίσει την καθημερινή μετακίνηση στα αστικά κέντρα, δημιουργώντας νέες συνθήκες κινητικότητας αλλά και νέες προκλήσεις για την Οδική Ασφάλεια. Τα πρόσφατα περιστατικά τροχαίων συμβάντων στη χώρα μας, με θύματα ανήλικους χρήστες και σοβαρούς τραυματισμούς, καταδεικνύουν μια ανησυχητική τάση που επιβεβαιώνεται και σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Σύμφωνα με στοιχεία της ΕΕ, οι θάνατοι που σχετίζονται με ΕΠΗΟ στην Ευρωπαϊκή Ένωση αυξήθηκαν από 61 το 2021 σε 92 το 2022, ενώ πάνω από το 80% αυτών προκύπτει από συγκρούσεις με βαρύτερα οχήματα. Η εξέλιξη αυτή αναδεικνύει με σαφήνεια ότι η μικροκινητικότητα, αν και αποτελεί βιώσιμη και ευέλικτη λύση μετακίνησης, εντάσσεται σε ένα οδικό περιβάλλον υψηλού κινδύνου, ιδιαίτερα για τους ευάλωτους χρήστες του οδικού δικτύου.

Στην Ελλάδα, το ισχύον θεσμικό πλαίσιο μέσω του Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας θέτει σαφείς κανόνες για τη χρήση των ΕΠΗΟ, όπως το όριο ταχύτητας των 25 χλμ./ώρα, η χρήση τους στο οδικό δίκτυο από άτομα ηλικίας 15 ετών και άνω, η απαγόρευση κυκλοφορίας σε πεζοδρόμια καθώς και η υποχρέωση ύπαρξης φωτισμού και η χρήση ανακλαστικών στοιχείων. Η χρήση κράνους αποτελεί κρίσιμη προϋπόθεση για την προστασία των χρηστών και συστήνεται ανεπιφύλακτα για όλους.

Ωστόσο, η διεθνής και εθνική εμπειρία αποδεικνύει ότι η θέσπιση κανόνων δεν επαρκεί χωρίς την καλλιέργεια ουσιαστικής κυκλοφοριακής αγωγής και υπεύθυνης οδικής συμπεριφοράς.

Στο πλαίσιο αυτό, το Ινστιτούτο Οδικής Ασφάλειας (Ι.Ο.ΑΣ.) «Πάνος Μυλωνάς», με σταθερό προσανατολισμό την προστασία της ανθρώπινης ζωής στο δρόμο, έχει αναπτύξει στοχευμένες παρεμβάσεις για την ασφαλή ένταξη της μικροκινητικότητας στο σύγχρονο οδικό περιβάλλον.

Για το λόγο αυτό, το Ινστιτούτο υλοποιεί το εγκεκριμένο από το Ινστιτούτο Εκπαιδευτικής Πολιτικής εκπαιδευτικό πρόγραμμα «Μικρά Οχήματα – Μεγάλη Ευθύνη», το οποίο απευθύνεται σε μαθητές Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης και στοχεύει στην καλλιέργεια γνώσεων, δεξιοτήτων και υπεύθυνων στάσεων απέναντι στη χρήση των σύγχρονων μέσων μικροκινητικότητας. Μέσα από βιωματικές και διαδραστικές μεθόδους εκπαίδευσης, οι μαθητές εξοικειώνονται με τους κανόνες ασφαλούς μετακίνησης, τη σημασία της χρήσης προστατευτικού εξοπλισμού και ενισχύουν την αντίληψή τους για τον πραγματικό κίνδυνο στο δρόμο. Μέχρι σήμερα, περισσότεροι από 2.000 μαθητές σε όλη τη χώρα έχουν εκπαιδευτεί μέσω του προγράμματος.

Μεταξύ των πρωτοβουλιών του Ινστιτούτου, ξεχωρίζει επίσης η δημιουργία εξειδικευμένου ενημερωτικού βίντεο και έντυπων οδηγών (δείτε εδώ και εδώ), τα οποία παρέχουν σαφείς οδηγίες ασφαλούς και ορθής χρήσης για τους χρήστες ΕΠΗΟ, αναδεικνύοντας τη σημασία της χρήσης κράνους, του κατάλληλου εξοπλισμού, της αποφυγής απόσπασης προσοχής, της μη μεταφοράς επιβατών και της αυστηρής τήρησης των κανόνων του Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας.

Η χρήση ΕΠΗΟ δεν αποτελεί απλώς μια εναλλακτική μορφή μετακίνησης, αλλά συνεπάγεται την πλήρη ένταξη στο οδικό σύστημα, με δικαιώματα αλλά και υποχρεώσεις.

Αν οδηγείς ΕΠΗΟ, οδηγείς όχημα, και αυτό σημαίνει ότι οφείλεις να τηρείς τους κανόνες, να προστατεύεις τον εαυτό σου και να σέβεσαι όλους τους χρήστες της οδού.

Το Ι.Ο.ΑΣ. «Πάνος Μυλωνάς» θα συνεχίσει να επενδύει στην εκπαίδευση, την ενημέρωση και τη συνεργασία με την Πολιτεία και τους αρμόδιους φορείς, συμβάλλοντας ενεργά στη διαμόρφωση μιας σύγχρονης κουλτούρας Οδικής Ασφάλειας που ανταποκρίνεται στις νέες προκλήσεις της μικροκινητικότητας.